Skip to main content
CSE Master
Verbal AbilitySub-Category 3 of 6
14 mins read

Filipino Grammar, Wastong Gamit & Sawikain

Kompletong gabay sa Wastong Gamit (Ng vs. Nang, May vs. Mayroon, Din/Rin, Pinto/Pintuan, Pahiran/Pahirin, Subukin/Subukan) at mga Sawikain.

Filipino Grammar, Wastong Gamit ng mga Salita at Sawikain

Ang Civil Service Exam ay naglalaman ng mga tanong sa Filipino—lalo na sa Wastong Gamit ng mga Salita, Idyoma (Sawikain), at Pag-unawa sa Binasa.

CSC Exam Tip: Kabisaduhin ang pagkakaiba ng Ng vs. Nang, May vs. Mayroon, at Din/Daw vs. Rin/Raw—halos bawat taon ay may lumalabas na tanong mula sa tatlong pares na ito!

1. Mga Pinakamadalas Lumabas sa Wastong Gamit

A. NG vs. NANG

Gamitin ang NANG sa limang (5) tiyak na pagkakataon:

  1. 1
    Katumbas ng "noong" (when): Umalis siya nang maaga pa ang araw. / *Nang dumating ang bagyo, handa na ang bayan.*
  2. 2
    Katumbas ng "upang" o "para" (so that / in order to): Mag-aral kang mabuti nang makapasa ka sa pagsusulit.
  3. 3
    Sumasagot sa tanong na paano (adverb of manner): Tumakbo siya nang mabilis.
  4. 4
    Pagitan ng inuulit na pandiwa: Takbo nang takbo ang bata.
  5. 5
    Katumbas ng "na + ang", "na + ng", o "na + na": Sobra nang hirap ang dinanas nila.

Sa lahat ng iba pang pagkakataon—bilang pantukoy sa layon ng pandiwa (ano?) o pagmamay-ari (kanino?)—gamitin ang NG:

  • Bumili siya ng bagong aklat. | bubong ng bahay.

B. MAY vs. MAYROON

  • MAY — ginagamit kapag sinusundan agad ng pangngalan (noun), pandiwa (verb), pang-uri (adjective), panghalip na paari (kaniya, kanila), o pantukoy na mga / sa:
    • Halimbawa: *May pagsusulit bukas. | May magandang balita. | May mga bisita sa tanggapan.*
  • MAYROON — ginagamit kapag sinusundan ng kataga / ingklitik (po, pa, na, ba, din, lamang), panghalip na panao sa kaukulang palagyo (ako, ka, siya, tayo, sila), o bilang panagot sa tanong:
    • Halimbawa: *Mayroon pa bang natitirang pondo? | May pasok ba? Mayroon.*

C. DIN / DAW vs. RIN / RAW

  • RIN at RAW: Ginagamit kapag ang sinusundang salita ay nagtatapos sa patinig (a, e, i, o, u) o malapatinig na w at y (Kasama rin ako. Ikaw raw ang napili. Bababa rin ang presyo.).
    • Tanging Eksepsiyon: Kapag ang salita ay nagtatapos sa -ra, -ri, -raw, o -ray, nananatiling DIN o DAW upang hindi magkabuhol ang dila (Maaari din siyang sumama. Araw daw ng parangal bukas.).
  • DIN at DAW: Ginagamit kapag ang sinusundang salita ay nagtatapos sa katinig maliban sa w at y (Masipag din ang kawani.).

D. Iba Pang Mahahalagang Pares ng Salita

  • PINTO (door — ang mismong isinasara at binubuksan) vs. PINTUAN (doorway — ang daanan o kinalalagyan ng pinto). Huwag kang humarang sa pintuan; pakisara ang pinto.
  • HAGDAN (stairs — ang inaakyatan) vs. HAGDANAN (stairwell — ang kinalalagyan ng hagdan).
  • SUBUKIN (to test/try out ability, quality, or product) vs. SUBUKAN (to spy on or secretly observe). Halimbawa: *Subukin natin ang bagong sistema. vs. Sinubukan ng pulis ang kilos ng suspek.*
  • PAHIRIN (to wipe off / remove, hal. luha, pawis, dumi) vs. PAHIRAN (to apply / put something on, hal. langis, mantikilya).
  • WALISIN (ang mismong kalat na tatanggalin: Walisin mo ang mga tuyong dahon.) vs. WALISAN (ang lugar na lilinisin: Walisan mo ang bakuran.).
  • OPERAHIN (ang tiyak na bahagi ng katawan: Ooperahin ang kaniyang mata.) vs. OPERAHAN (ang tao: Ooperahan si Mang Jose bukas.).
  • KUNG (if — pasubali: Magdala ka ng payong kung uulan.) vs. KONG (ko + na: Ito ang pangarap kong trabaho.).

2. Mga Madalas Lumabas na Sawikain (Filipino Idioms)

  • Bukaspalad: Matulungin, mapagbigay (generous)
  • Butas ang bulsa: Walang pera (penniless)
  • Ilista sa tubig: Kalimutan na ang utang o pangako
  • Nagbibilang ng poste: Walang trabaho (unemployed)
  • Nagdilang-anghel: Nagkatotoo ang sinabing mabuti
  • Nagsusunog ng kilay: Nag-aaral nang mabuti at masigasig
  • Balat-sibuyas: Maramdamin, madaling masaktan (sensitive)
  • Balat-kalabaw: Hindi marunong mahiya (shameless / insensitive)
  • Kusang-palo: Sariling sipag nang hindi inuutusan (initiative)
  • Matalas ang ulo: Matalino (intelligent) | Mahina ang loob: Duwag
Active Recall Checkpoint

Lock In What You Just Read

Testing yourself immediately after reading boosts retention by over 50%. Take a quick targeted drill on Filipino Grammar, Wastong Gamit & Sawikain with step-by-step explanations.

Start Topic Drill
Filipino Grammar, Wastong Gamit & Sawikain — Verbal Ability Reviewer | CSE Master